Khoa kế toán

Khoa kế toán / Tin tức - Sự kiện

UEH tiên phong góp ý hoàn thiện Luật Bảo vệ môi trường: Từ khung pháp lý đến động lực thị trường các-bon và kinh tế tuần hoàn

Trong bối cảnh Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang lấy ý kiến rộng rãi đối với Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường, câu chuyện phát triển bền vững của Việt Nam một lần nữa được đặt ở trung tâm của các quyết sách. Khi nền kinh tế bước vào giai đoạn tăng trưởng nhanh, hội nhập sâu rộng và đón làn sóng đầu tư mới, áp lực lên môi trường cũng gia tăng đáng kể - từ ô nhiễm nội địa, nguy cơ nhập khẩu công nghệ lạc hậu đến các thách thức xuyên biên giới. Đồng thời, yêu cầu thực hiện các cam kết quốc tế như Thỏa thuận Paris và mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) đòi hỏi Việt Nam phải nhanh chóng chuyển đổi sang mô hình phát triển các-bon thấp, thúc đẩy kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn.

Trong tiến trình quan trọng này, Viện Tài chính bền vững thuộc Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH) đã chủ động tham gia đóng góp chuyên sâu thông qua Báo cáo phân tích và kiến nghị hoàn thiện Dự thảo Luật, tập trung vào các nội dung cốt lõi như quản lý phát thải khí nhà kính, phát triển thị trường các-bon, cơ chế trao đổi quốc tế và thúc đẩy kinh tế tuần hoàn. Những đề xuất của UEH không chỉ phản ánh góc nhìn học thuật mà còn thể hiện vai trò tiên phong trong việc kết nối chính sách - thị trường - thực tiễn doanh nghiệp.

Hoàn thiện khung quản lý phát thải khí nhà kính: Từ quy định đến khả năng thực thi

Báo cáo của UEH ghi nhận Dự thảo Luật đã có bước tiến quan trọng khi chuyển từ cách tiếp cận “giảm phát thải” sang “quản lý phát thải khí nhà kính”, đồng thời yêu cầu các cơ sở phát thải thực hiện kiểm kê định kỳ hằng năm và cập nhật dữ liệu trên hệ thống quốc gia. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng hệ thống quản trị phát thải đồng bộ.

Tuy nhiên, UEH cũng chỉ ra một thách thức lớn: năng lực đo đạc, báo cáo và thẩm định (MRV) đối với chiến lược giảm phát thải phù hợp của doanh nghiệp - đặc biệt là khối doanh nghiệp vừa và nhỏ - còn hạn chế, trong khi chi phí tuân thủ có thể tăng cao nếu không có lộ trình phù hợp.

Từ đó, UEH đề xuất:

  • Xây dựng lộ trình kiểm kê và giảm phát thải khí nhà kính cấp cơ sở phân kỳ theo các nguồn phát thải trực tiếp và gián tiếp, dựa trên mức độ sẵn sàng của công nghệ và chi phí, nhằm giảm áp lực tuân thủ và phù hợp thông lệ quốc tế;
  • Bổ sung cơ chế hỗ trợ tài chính và các chương trình đào tạo, chuyển giao kỹ thuật chuyên sâu để nâng cao năng lực MRV ở cấp doanh nghiệp, xây dựng  cơ chế "tuân thủ phân tầng" đơn giản hóa và hỗ trợ kỹ thuật chuyên biệt nhằm giảm rào cản cho doanh nghiệp vừa và nhỏ.
  • Cách tiếp cận này cho thấy UEH không chỉ dừng ở việc “siết chặt quy định”, mà còn chú trọng đến tính khả thi và chi phí chuyển đổi của nền kinh tế.

Thị trường các-bon: Từ định danh pháp lý đến thiết kế vận hành hiệu quả

Một trong những điểm nhấn quan trọng của Dự thảo Luật là việc xác định tín chỉ các-bon là “quyền tài sản” và bước đầu định hình thị trường các-bon trong nước. Tuy nhiên, theo UEH, hệ thống này vẫn đang ở giai đoạn sơ khai và thiếu các thiết kế mang tính chiến lược dài hạn.

Từ góc nhìn tài chính - thị trường, UEH đưa ra hàng loạt kiến nghị mang tính “thiết kế hệ thống”, bao gồm:

  • Đồng bộ hóa hệ thống dữ liệu và giao dịch, đảm bảo tính tin cậy và liên thông giữa hệ thống đăng ký quốc gia và sàn giao dịch;
  • Thiết lập các công cụ điều tiết thị trường như dự trữ ổn định, dải giá tham chiếu, quỹ bình ổn để tránh biến động cực đoan và hành vi đầu cơ;
  • Yêu cầu đánh giá toàn diện giai đoạn thí điểm đến năm 2028, làm cơ sở xây dựng
  • Chiến lược phát triển thị trường các-bon Việt Nam đến 2050;
  • Phát triển chương trình nâng cao chất lượng tín chỉ các-bon, hướng tới xây dựng “thương hiệu tín chỉ Việt Nam” đạt chuẩn quốc tế.
  • Bổ sung cơ chế hỗ trợ tài chính cho doanh nghiệp xây dựng kế hoạch giảm phát thải dài hạn để đảm bảo chi phí tuân thủ. 

Những đề xuất này cho thấy UEH tiếp cận thị trường các-bon không chỉ như một công cụ môi trường, mà còn là một cấu phần của hệ thống tài chính xanh quốc gia, có khả năng huy động nguồn lực và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam.

Kết nối kinh tế tuần hoàn với tài chính xanh và giảm phát thải

Ở trụ cột kinh tế tuần hoàn, UEH đánh giá cao việc Dự thảo Luật đã lồng ghép nội dung này vào chiến lược phát triển và ưu tiên nguồn vốn từ trái phiếu xanh. Tuy nhiên, khoảng trống lớn vẫn tồn tại ở sự liên kết giữa mô hình tuần hoàn và thị trường các-bon.

Để giải quyết, UEH đề xuất:

  • Xây dựng cơ sở pháp lý để công nhận các tín chỉ các-bon được tạo ra từ những dự án giảm phát thải tích hợp kinh tế tuần hoàn, nâng cao cơ hội tham gia các thị trường trong nước và quốc tế.
  • Thiết lập các cơ chế điều tiết liên thông nhằm bảo đảm tính rõ ràng trong hạch toán giữa tuân thủ thị trường carbon và tuân thủ trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất để hạn chế rủi ro ghi nhận trùng lặp.
  • Gắn tiêu chuẩn BAT (kỹ thuật hiện có tốt nhất) và hệ thống ESG với các ưu đãi tài chính, giúp doanh nghiệp tiếp cận tín dụng xanh với chi phí thấp;
  • Ban hành hệ số phát thải định lượng theo ngành và danh mục mô hình kinh tế tuần hoàn ưu tiên, đồng thời xây dựng cơ chế liên kết trực tiếp giữa các mô hình này với ưu đãi tài chính và khả năng tạo tín chỉ các-bon, tập trung áp dụng tại các lĩnh vực phát thải lớn.

Điểm đáng chú ý là UEH nhấn mạnh vai trò của đòn bẩy tài chính - thay vì chỉ khuyến khích về mặt chính sách - nhằm thúc đẩy chuyển đổi thực chất trong doanh nghiệp.

Kiến nghị hoàn thiện các quy định môi trường theo hướng đồng bộ, tránh chồng chéo

Bên cạnh các nội dung chiến lược, UEH cũng đưa ra nhiều góp ý cụ thể nhằm nâng cao tính minh bạch và hiệu quả thực thi của Luật:

  • Làm rõ tiêu chuẩn xử lý nước thải gắn với khả năng chịu tải của môi trường;
  • Đề xuất siết chặt tiêu chuẩn kỹ thuật và vệ sinh đối với tuần hoàn chất thải nông nghiệp để đảm bảo an toàn sinh thái, song song với việc đồng bộ hóa, loại bỏ chồng chéo với pháp luật chuyên ngành (giao thông, xây dựng, chăn nuôi);

Các góp ý này thể hiện cách tiếp cận liên ngành, hệ thống và thực tiễn,hướng đến bộ khung pháp lý minh bạch, đồng bộ và có khả năng thực thi cao.

Vai trò tiên phong của UEH trong hoạch định chính sách bền vững

Việc Viện Tài chính bền vững - UEH chủ động tham gia góp ý cho một đạo luật quan trọng như Luật Bảo vệ môi trường không chỉ là hoạt động học thuật đơn thuần, mà còn khẳng định vai trò của UEH như một đối tác tri thức trong hoạch định chính sách quốc gia.

Thông qua báo cáo này, UEH đã kết nối các chuẩn mực quốc tế với bối cảnh Việt Nam; đề xuất các giải pháp mang tính hệ thống, từ pháp lý đến thị trường; đặt trọng tâm vào tính khả thi, hiệu quả và năng lực cạnh tranh dài hạn của nền kinh tế.

Trong bối cảnh Việt Nam đứng trước cơ hội “chuyển mình xanh”, những đóng góp như vậy không chỉ giúp hoàn thiện thể chế, mà còn góp phần định hình một mô hình phát triển mới - nơi tăng trưởng kinh tế đi đôi với bảo vệ môi trường và đổi mới sáng tạo.

Viện Tài chính bền vững thuộc Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH SFI) - là tổ chức giáo dục đầu tiên tại Việt Nam thực hiện hoạt động tư vấn, đào tạo và nghiên cứu về quản trị bền vững, tài chính bền vững và các lĩnh vực liên quan. 
Đến nay, Viện đã gặt hái được nhiều thành công trong cả ba mảng: đào tạo, nghiên cứu và tư vấn. Đặc biệt, chương trình đào tạo Cao học Quản trị bền vững doanh nghiệp và môi trường của Viện ngày càng thu hút được đông đảo ứng viên dự tuyển, được các học viên và nhà tuyển dụng đánh giá cao. 
Viện cũng đã tham gia tích cực vào các diễn đàn quốc tế; thiết lập quan hệ đối tác với các trường đại học có uy tín trên thế giới; cung cấp dịch vụ tư vấn và chuyển giao công nghệ cho các tổ chức quốc tế như Công ty tài chính quốc tế/Ngân hàng Thế giới (IFC/WB), Frankfurt School of Finance & Management, the University Network for Strengthening Macro-financial Resilience to Climate and Environmental Change, Viện tăng trưởng xanh toàn cầu (GGGI). Viện cũng trở thành một trong 5 thành viên sáng lập Ủy ban tài chính bền vững của Eurocham. 
Đồng thời, với mục tiêu lan tỏa tri thức và dẫn đầu trong lĩnh vực quản trị bền vững và tài chính bền vững ở Việt Nam, Viện cũng chú trọng cung cấp: (i) các khóa đào tạo ngắn hạn chuyên sâu về tài chính bền vững, đầu tư tác động, quản trị rủi ro tài chính liên quan đến biến đổi khí hậu, chiến lược kinh doanh bền vững, báo cáo phát triển bền vững,…; (ii) các dịch vụ tư vấn phù hợp với yêu cầu của từng doanh nghiệp, của chính phủ và chính quyền địa phương về quản trị bền vững.

 
Tin, ảnh: Viện Tài chính bền vững, Ban Truyền thông và Phát triển đối tác

Khám phá 11 trường đại học danh tiếng tại Châu Âu cùng học bổng Trao đổi sinh viên quốc tế UEH - học kỳ đầu 2026

Châu Âu - nơi hội tụ những nền giáo dục đại học lâu đời và tiên phong bậc nhất thế giới - đang chờ đón UEHer tại 11 trường đại học danh tiếng. Từ những giảng đường có tuổi đời hàng trăm năm tại Đức, đến hệ sinh thái fintech sôi động ở Estonia hay những khuôn viên đại học ven biển Adriatic của Ý, chương trình học bổng Trao đổi sinh viên quốc tế UEH mang đến cho người học cơ hội thử thách, trải nghiệm toàn cầu ngay tại trung tâm giáo dục của thế giới.

[Research contribution] Nâng cao trải nghiệm khách hàng theo thời gian: Chiến lược thúc đẩy hành vi công dân của khách hàng trong môi trường bán lẻ

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt của ngành bán lẻ, khi sản phẩm và giá cả dần trở nên tương đồng, trải nghiệm khách hàng nổi lên như yếu tố quyết định tạo khác biệt. Nghiên cứu của nhóm tác giả từ Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH) chỉ ra rằng trải nghiệm không phải là những điểm chạm rời rạc, mà là một quá trình tích lũy theo thời gian, có ảnh hưởng lâu dài đến hành vi khách hàng. Khi được xây dựng một cách tích cực và nhất quán, trải nghiệm không chỉ nâng cao sự hài lòng mà còn củng cố mối quan hệ gắn bó với thương hiệu, từ đó thúc đẩy các hành vi ủng hộ như giới thiệu, phản hồi và đồng hành cùng doanh nghiệp. Từ đó, nghiên cứu gợi mở một định hướng quan trọng: doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy giao dịch sang phát triển quan hệ bền vững với khách hàng.

PGS.TS. Bùi Quang Hùng giữ chức vụ Giám đốc Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo đã ký Quyết định số 1118/QĐ-BGDĐT ngày 11/5/2026 bổ nhiệm PGS.TS. Bùi Quang Hùng giữ chức vụ Giám đốc Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh (UEH).